ANANGSIEH TORIES - Anton de Kom, met tekeningen van Brian Elstak (Atlas Contact)

In 1934 kwam Wij slaven van Suriname van Anton de Kom uit. Het boek is een grote, belangrijke klassieker geworden, waarin de ware geschiedenis van Suriname en de tot slaaf gemaakten werd beschreven. Het boek beleeft de laatste jaren een heropleving en wordt gezien als de mijlpaal die het was. Ook De Kom zelf wordt inmiddels gezien als de activist, voorloper, leider, geschiedkundige die hij was. Maar dat hij een groot schrijver was wordt misschien minder benoemd. Hopelijk komt daar met Anangsieh Tories verandering in. 

Het boek bevat vier verhalen over de spin Anansi. De Kom schreef ze in de jaren dertig, met name voor zijn kinderen, maar ze werden niet eerder uitgegeven. Het eerste verhaal is een bekend Anansi-verhaal, zoals zijn oma het hem vertelde, maar de andere drie zijn door De Kom zelf verzonnen. Wat meteen opvalt: de glanzende manier van opschrijven. Wie van taal die je van de pagina wilt eten houdt, streept op alle bladzijden lekkernijen aan. De zinnen flonkeren van de details, alles ruikt, blinkt, maakt geluid, straalt van kleur. Zinnen als 'Buiten was het leven reeds buitengewoon druk geworden. Zonnestraaltjes, vogelgejubel, als alle kinderen van tien scholen tegelijk op een speelplaats spelend.' Of, over een rennend meisje: 'Het was of de bomen die aan weerskanten van haar stonden ineens groene sneltreinen geworden waren, die links en rechts van haar voortijlden.' 

De verhalen zijn heel gevarieerd. Het tweede verhaal is een doodgriezelig maar ook heel spannend verhaal over de dreiging van de grote bloedzuiger die kinderen steelt. De hoofdpersonen van het derde verhaal zijn planten en struiken, die in onderlinge nijd en jaloezie niet voor mensen onderdoen. Het laatste verhaal gaat over het dappere meisje Akropienah die beloond wordt omdat ze de geblesseerde Anangsieh verzorgt. De vraag of dit ook een kinderboek voor alle kinderen van nu is, is naar mijn mening niet zo interessant, omdat het door het genie van de schrijver Anton de Kom een boek voor iedereen is. Ik heb gesmuld van deze uitgave, die ook nog eens het Suriname van honderd jaar geleden zo dichtbij ons brengt. Dat smullen deed ik allereerst door de verhalen, maar ook door de prachtige vormgeving van Lyanne Tonk, de zeer complete uitgave, het heel mooie voorwoord door Gerda Lenten Havertong en het heel heerlijke nawoord van Raoul de Jong. 

168 pagina's, leeftijd: 8+, wellicht, maar vooral ook volwassenen. Koop of bestl dit boek bij je lokale boekhandel, of anders hier.

LENNOX EN DE GOUDEN SIKKEL - Zindzi Zevenbergen, Hedy Tjin & Brian Elstak (De Harmonie)

Een boek waar ik heel, heel enthousiast over ben: Lennox en de gouden sikkel. De gouden sikkel uit de titel verwijst naar een kettinkje dat zoekraakt in het boek (en het is een belangrijk kettinkje, dus het verlies ervan zorgt voor nogal wat opschudding), maar ook naar de ziekte van de vader van hoofdpersoon Lennox: sikkelcelziekte. De meeste boeken die geschreven worden om meer aandacht te krijgen voor een bepaalde aandoening lijden aan teveel goede bedoelingen en een tekort aan een écht verhaal. Lennox en de gouden sikkel is het schoolvoorbeeld van hoe het wel kan. Lennox is vanaf de eerste bladzijde een levend, bestaand jongetje en de informatie over de ziekte is heel natuurlijk verwerkt in het boek. Dat komt vooral omdat debutante Zindzi Zevenbergen heel goed kan schrijven. Dat merk je meteen in de eerste regels: 'Binnenkort wilde Lennox graag dapper worden. En het liefst zo snel mogelijk. Daar was hij nu wel aan toe.' Maar je ziet het ook aan het prachtige onderliggende idee van het boek, dat luidt: zodra je meer van iets weet zíé je ook méér. Een belangrijk basisidee, dat hier op een spannende en enigszins magische wijze uitgewerkt wordt, terwijl dit toch een realistisch boek blijft.

Heel bijzonder aan het boek is de wijze van uitgeven: op een groter formaat dan je meestal ziet voor deze leeftijd (9+), met een krachtig design door Lyanne Tonk, en met voor de beeldkant een geweldige samenwerking tussen Hedy Tjin en Brian Elstak. In ruime kleuren, door het hele boek heen, zetten ze een exuberant decor neer. Ze zoomen in op voorwerpen en landschappen uit het boek, maar plaatsen vooral ook de personages prachtig op de voorgrond. Zowel in bonte kleurvlakken als in fijn gearceerde delen, zowel in detail als in overzicht bieden ze een van de meest opvallende boeken van dit jaar. Lennox en de gouden sikkel is gewoon wow. 

112 bladzijden, leeftijd: 9+. Koop dit boek bij je lokale boekhandel, of bestel het hier.

TORI - Brian Elstak & Karin Amatmoekrim (Das Mag)

De drie kinderen van Jean-Michel Tortoise - ze heten Cel, Bones en Zi - krijgen een belangrijke opdracht: ze moeten het boek met verhalen dat hun vader schreef (tori's) naar uitgever Lennox brengen. Maar dat is geen ongevaarlijke klus: onderweg wachten nare katachtigen, verraderlijke ratten en zelfs een draak.
TORI, het eerste kinderboek dat bij uitgeverij Das Mag verscheen, is een daverend verhaal. De gebeurtenissen buitelen over elkaar heen en aan het einde wordt zelfs een vervolg beloofd. Het meest geweldige aan dit boek zijn trouwens de tekeningen. Die zijn robuust en kleurrijk, met prachtige vergrotings- en verkleiningseffecten. Zowel de houdingen en gezichten van de kinderen alsook de gearceerde hulpdieren die Bones tekent met zijn potloodzwaard zijn prachtig (kan me voorstellen dat dit boek op gaat vallen bij de Penseeljury volgend jaar). Het gekozen papier en het schitterende design (van Lyanne Tonk, omslag van Dewy Elsinga) versterken dat ook nog eens heel mooi.