KUNST MET TAART - Thé Tjong-Khing (Lannoo), VAN WIE IS DIE HOED? - Joukje Akveld & Thé Tjong-Khing (Gottmer), VOS EN HAAS, DE WIND VALT AAN - Sylvia Vanden Heede & Thé Tjong-Khing (Lannoo)

Weten wij - die allemaal samen de Nederlandse en Vlaamse kinderliteratuur omarmen - wel hoe rijk we zijn met Thé Tjong-Khing? En met het feit dat er nog steeds meerdere boeken per jaar van hem verschijnen? In een nieuwe reeks voor de allerkleinsten van Joukje Akveld maakte hij het eerste deel: VAN WIE IS DIE HOED? Een eenvoudig, sterk vraag- en antwoordspel, met prachtige kostuums en hoofddeksels, rijk materiaal voor de allerkleinsten. En dan de aanhoudend prachtige reeks boeken over VOS EN HAAS. In de serie dunnere leesboekjes ('ik lees als uil', 'ik lees als vos' et cetera) verscheen een kleinood,  DE WIND VALT AAN, waarin Sylvia Vanden Heede een mooi rond verhaal vertelt over een nachtelijke storm, en waarin illustraties om van te smullen staan, zoals een 'vervolgverhaal in tekeningen' van de omverwaaiende Uil.

Maar zijn meest recente kunststuk is KUNST MET TAART. In dit opnieuw woordenloze, grote zoek- en kijkboek droomt Mevrouw Hond, die schildert, na het lezen van allerlei kunstboeken, van een kunstroof. In de navolgende droomplaten zien we hoe een hele stoet aan dieren achter de nare rover aanrent. In de stoet vinden heel wat zij-interacties plaats, maar natuurlijk wordt het kwaad gestraft.

Het meest verbluffende is de veelheid van stijlen: op elke plaat zien we een andere bekende achtergrond. Er zijn hommages aan vele beroemde schilderijen van vele beroemde schilders, en zo geeft Thé Tjong-Khing ons en passent kunstles. Maar dan op de plezantste manier. Een brede spread aan het eind met schildersnamen maakt het helemaal af.
Een grote gooi, opnieuw, naar een Gouden Penseel, lijkt me. Schitterend, en dus vragen we ons af: hoe zou de Nederlandse en Vlaamse kinderliteratuur eruit zien als Thé Tjong-Khing er niet was? Die zou er uitzien alsof ze haar hart miste.
 

BOER BORIS GAAT NAAR DE MARKT - Ted van Lieshout & Philip Hopman (Gottmer)

Tijdens de voorleesdagen in januari werd Boer Boris uitbundig gevierd (BOER BORIS GAAT NAAR ZEE was prentenboek van het jaar), en dat is fijn. Maar er kwam ook een nieuw deel uit, het vijfde inmiddels. Grappig genoeg was dit eigenlijk bedoeld als het twééde deel, maar welk nummer het in de reeks heeft is niet belangrijk, want ze zijn allemaal leuk. Ook dit deel weer. Het gaat dit keer vooral over allerlei verkeersbelemmeringen - steeds stuit Boer Boris weer op een stopbord. Uiteraard weet hij een manier te verzinnen om tóch op de markt aan te komen. Het is in dit deel vooral ook weer genieten van de tekeningen van Philip Hopman. Hij heeft zelfs twee tekstloze spreads, waarbij de laatste, een overzichtsplaat van Boer Boris die uiteindelijk op de markt is aangekomen, ronduit heerlijk is. En het broertje en zusje van Boris kregen ook een rol. Misschien is er nog wel een spin-off serie te bedenken, bijvoorbeeld rondom het trompetspelende broertje? Maar eerst: op naar deel zes!

DE VRESELIJKE TWEE - Jory John/Mac Barnett & Kevin Cornell (Van Holkema & Warendorf)

Is een serieconcept populair, dan zijn er navolgers. Dat is soms een beetje sneu, maar het kan ook zijn dat er in die nasleep een geslaagde nieuwe serie te vinden is. Zoiets is te zeggen van DE VRESELIJKE TWEE, dan enigszins profijt probeert te hebben van Jeff Kinney's LEVEN VAN EEN LOSER. Dat verhoopte profijt is niet iets wat ik verzin: er staat zelfs een aanbevelend citaat van Kinney op het omslag. Het gaat in dit eerste deel van de serie om Mick, die op een nieuwe school moet beginnen. Op zijn vorige school was hij een meester-grappenmaker en die positie moet hij nu nog zien te veroveren. Hij wordt gekoppeld aan Nick, die de braafste braverik van de school is. Of eigenlijk: lijkt. De twee schrijvers (natuurlijk moet je bij zo'n titel twéé schrijvers hebben) zetten in op practical jokes en het verloop van de rest van de serie laat zich raden: hilarische grappen, vooral op school, en vooral gericht tegen de verschrikkelijke directeur Barsman en zijn al even verschrikkelijke zoon. Maar dit eerste opzet-deel is leuk, omdat de aanloop naar het vormen van het grap-duo goed, en soms echt verrassend is. De timing is behoorlijk grappig. Ook de tekeningen van Kevin Cornell zijn - vooral in het begin van het boek - een komisch aspect. Of de andere delen dit niveau halen is afwachten, maar voor die typische categorie lange-tanden-lezers die dan tóch in een hoekje grinnikend in een boek gedoken zitten is DE VRESELIJKE TWEE-serie een mooie aanwinst.

DE VRESELIJKE TWEE werd vertaald door Merel Leene.

GIPS - ANNA WOLTZ (Querido)

De beste boeken zijn van alles tegelijkertijd. GIPS van Anna Woltz is zo'n 'beste boek'. Het is een romantische komedie, een familiefilm en een coming-of-age-verhaal in één. Het is spannend en grappig en ontroerend in één. Net als in haar vorige boek HONDERD UUR NACHT plaatst ze een aantal kinderen van ongelijke leeftijd bij elkaar in een bel van tijd en een bel van plaats. Bij GIPS: hoofdpersoon Fitz van 12 (plus zusje Bente), hunk Adam van 15 en de veel jongere Primula. Ze ontmoeten elkaar in een ziekenhuis, elk in dringende, levensdefiniërende omstandigheden, en het ziekenhuis raakt (op een mildere manier dan in HONDERD UUR NACHT) afgesloten van de buitenwereld, in dit geval doordat het ernstig sneeuwt. Daar, in die bepalende (bijna) eenheid van tijd en plaats laat Woltz haar personages groots en warmhartig elkaar afstoten en elkaar omarmen, en weer schrijft ze daarmee een uitmuntend boek. Door de humor van Woltz en haar goed gedoseerde gevoel voor absurditeit en dialoog, maar vooral ook door haar begrip en mededogen, is GIPS een voorhoede-verhaal. Wie het leest zou het wel op zijn hand willen schrijven, of desnoods op zijn voorhoofd: WAT. IS. DIT. GOED. 

DE KIKKERKOL - Reggie Naus (Ploegsma)

Toen TRUBBEL DE TROL verscheen schreef ik in een leestip dat ik hoopte dat dat boek het begin van een serie zou zijn. Dat was Reggie Naus gelukkig sowieso al van plan, en nu is deel twee er dan: DE KIKKERKOL. Opnieuw zijn Sanne en Pepijn de hoofdpersonen. Ze wonen met hun vader in een verafgelegen bos, maar ze hebben in dit tweede deel dus een huisgenoot: Trubbel. Die een jonge trol is en vooral houdt van eten en van wilde spelletjes - spelletjes waarbij niet alles heel blijft. En dit keer kan dat laatste goed uitkomen, want er is een ernstige bedreiging: de heks die de Kikkerkol wordt genoemd. Humor is wat dit boek onderscheidt van andere soortgelijke series. Je moet regelmatig hardop lachen om de teksten die Naus Trubbel in de mond legt. Een fris geschreven boek met zowel grappen als avonturen: ik kan me voorstellen dat dat heel graag gelezen wordt. En dan krijg je er ook nog eens die lekkere tekeningen van Kees de Boer bij... 

EEN AFSPRAAKJE IN HET BOS - Sylvia Vanden Heede & Benjamin Leroy (Lannoo) - ZO GROOT ALS PAPA - Bettie Elias & Frow Steeman (De Eenhoorn)

Beeld uit Vlaanderen - vaker wél dan niet de moeite waard. In EEN AFSPRAAKJE IN HET BOS wordt dat op exuberante wijze bewezen door Benjamin Leroy. Omdat het boek in samenwerking met het Agentschap voor Natuur en Bos is opgezet was Leroy dit keer iets meer aan de werkelijkheid gebonden, maar ook dat is geen probleem voor hem. De ijsvogels en kramvogels, de kamsalamanders en het vliegend hert: ze twinkelen van de pagina's. Een heel fijn kijk- en herontdekboek, dit EEN AFSPRAAKJE IN HET BOS.

In ZO GROOT ALS PAPA draait het om de rivaliteit tussen een broer en een zus, beiden stellen zich de toekomst voor en wel 'als ze zo groot zijn als papa'. In haar robuuste, bedrieglijk-naïeve stijl toont Frow Steeman ons die tijdsdromen. Soms volledig geschilderd, soms met contourlijnen in één kleur, maar altijd raken ze de essentie.

DE TUIN VAN DE WALVIS - Toon Tellegen & Annemarie van Haeringen (Querido)

Natuurlijk, het is verheugend nieuwe schrijvers en tekenaars te ontdekken, maar het is ook zo geweldig om te zien hoe ervaren kinderboekmakers blijven uitblinken. Tellegen en Van Haeringen doen dat in DE TUIN VAN DE WALVIS. Tellegen schreef een langer verhaal over een lief verlangen: de walvis wil graag een tuintje met een bank, bomen, struiken, bloemen, en schrijft een briefje aan Sprinkhaan, die alles kan leveren - en dat ook komt doen. Groot geluk voor de walvis, vooral als allerlei andere dieren zijn tuintje komen bewonderen. Tot hij zich realiseert dat...
Van de illustraties van Van Haeringen sla je bladzijde na bladzijde achterover. dat kleurgebruik, die zwier, die beheersing, die vormen, de keuze van de taferelen. Het hele boek is in de meest letterlijke betekenis van het woord verlicht. De tekeningen zijn zo stralend dat ze zelfs als het boek dicht is nog voor je ogen getoverd blijven staan. Van een achterover saltoënde kikker tot aan de langpotige sprinkhaan die alle benodigdheden voor de tuin op zijn rug draagt: het is een en al blinken.