HET GROTE TREINENBOEK - Mattias De Leeuw & John Porter (Lannoo)

Na een stormachtige entree in de prentenboekwereld met een prachtige, snelle reeks boeken, aangevoerd door zijn tekstloze DE STELTENLOPER, nam tekenaar Mattias De Leeuw het afgelopen jaar een kleine publicatiepauze. Hij werkte voor en op het toneel en tekende - naar nu blijkt - tientallen treinen. Met teksten van John Porter verscheen onlangs HET GROTE TREINENBOEK: een non-fictie-prentenboek, in sterk groot formaat uitgegeven. Het is een boek geworden dat prettig over je heen spoelt, met een rijkheid aan kleur en een rijkheid aan details. Het knappe is dat er behalve veel te kijken ook veel te leren valt: de details klóppen - en dat had misschien niet iedereen van de schijnbaar 'losjes'-tekenende De Leeuw gedacht. Een heel mooie nieuwe stap in zijn carrière dus! 

KOM JE OP MIJN FEESTJE? - Wilma Degeling & Helen van Vliet (Menuet)

Ik had er nogal last van, vroeger: niet naar verjaardagsfeestjes willen, omdat je vreesde voor onbekende kinderen en gekke, wilde spelletjes. Precies die aarzeling is het onderwerp van KOM JE OP MIJN FEESTJE? Wilma Degeling voelt dat in een simpele, heldere tekst goed aan. De platen van Helen van Vliet zijn realistisch en soms heerlijk uitbundig (zoals de spread van het feest, met een reuzentaart en een fontein van blauwe limonade). De vormgeving van het omslag (van Jaap Verheij) is heel mooi. Charmant prentenboek!

SPIJKERZWIJGEN - Simon van der Geest (Querido)

'Als je maar hard genoeg rijdt, vlieg je terug in de tijd.' Simon van der Geest begint zijn nieuwste boek SPIJKERZWIJGEN met een eerste zin die zowel rijm, motto, binnenkomer als intentieverklaring is. Ja, daar gaat dit boek over: hoe Vonkie van der Veer teruggaat in de tijd. Dat doet ze samen met haar opa Spijker. Ze logeert bij hem en ze wordt gek van zijn zwijgen. Dat zwijgen is overigens erfelijk; ook zijn dochter, Vonkies moeder, blijft de hele tijd vaag over wat er tussen haar en Vonkies vader aan het gebeuren is. Maar Vonkie peutert. En dan krijgen we, door het hele boek heen, de heerlijk aardse, maar levensbelangrijke verhalen van opa en zijn dichtste broer Buts. Die hij al tientallen jaren niet meer ziet en niet meer wil zien.
SPIJKERZWIJGEN is inderdaad een aards boek, met vele prachtige plattelandsdetails (de schijtplank, de kievitseieren) en tegelijkertijd is het een boek dat barst van de liefde, en gaat het over hoe elk houden van doorkruist kan worden door misverstanden en te weinig communicatie.
Met dit prachtige SPIJKERZWIJGEN heeft Simon van der Geest opnieuw laten zien dat hij een van de schrijvers is die het werkelijke hoofd en het werkelijke hart van onze kinderliteratuur vormen. 
 

DE COWBOYTER - Dimitri Leue & Tom Schoonooghe (Lannoo)

Niet alle boeken zijn hetzelfde, waarschuwt Dimitri Leue ons al op de titelpagina. Waarmee hij aangeeft dat dit een ánder boek zal zijn. Of: een boek over anders zijn.
En dat is het. Een emancipatoir boek dus, maar dan van het vrolijkste, aanstekelijkste soort. Wat een heerlijk prentenboek is DE COWBOYTER geworden! Het gaat over kabouter Joppe die een cowboy wil zijn. Een coole cowboy. Daarvoor moet hij een cowboyhoed hebben én een paard, maar die zijn niet zo eenvoudig te vinden. Hoe het Joppe dan toch lukt is knap gevonden door Leue en wordt hier niet verklapt.
De beelden van Tom Schoonooghe zijn geweldig. Er zijn heel veel kleine grapjes te vinden, de structuren in de verfstreken geven het geheel ruimte en achtergrond, de grote vormen tegenover de kleine (de 'hoed' waar de hoedenmaker in woont is schitterend, en het paard ook) geven veel variatie, en het verhaal wordt zo echt door deze beide grote heren verteld. Het maakt van DE COWBOYTER een van de allerleukste boeken van het jaar - en de uitgave op groot formaat en de vormgeving van Peer De Maeyer maken het helemaal af.

 

NAAR DE TOP - Dan Gemeinhart (Lemniscaat)

Mark wil de hoogste berg die hij kent beklimmen. Daar heeft hij goede redenen voor. Hij wil het samen met zijn trouwe hondje Beau doen, en hij wil het niet aan zijn ouders vertellen - ook daar heeft hij goede redenen voor. Die reden is flink serieus, dus een licht boek is NAAR DE TOP niet. Er staat nogal wat op het spel, en Mark krijgt het enorm te verduren in dit boek. De met dit verhaal debuterende schrijver spaart dus zijn hoofdpersonen niet (ook Marks ouders en zijn beste vriendin Jessie krijgen heel wat voor hun kiezen), maar ook de lezer niet. Maar het boek verzacht ook: door het hondje, uiteraard, en door het échte avontuur dat je leest (en waar je erg graag de afloop van wilt weten), en door een bijzonder kenmerk: Mark en Jessie maken graag haiku's. En hun hoofdstukken beginnen én eindigen vaak met een haiku, die toch gewoon onderdeel van de vertelling is. Kijk, zulke bijzonderheden tillen een debuut boven de middelmaat, en dat gebeurt bij NAAR DE TOP dan ook.

Dit boek werd vertaald door Tjalling Bos. 

FLORA EN DE FANTASTISCHE EEKHOORN - Kate DiCamillo (Lannoo)

Hoe begint een auteur een boek? In het geval van dit recentste verhaal van de vermaarde Kate DiCamillo kan ik me voorstellen dat een aantal zeer andersoortige schepsels haar hoofd in stroomden: een meisje dat verslaafd is aan (vreemde) superheldenstrips, net als haar vader, die ze helaas wel vaak moet missen, omdat haar ouders net gescheiden zijn, dan een jongen van haar leeftijd, die niet alleen ongelooflijk wijsneuzig en belezen lijkt te zijn, maar ook nog eens tijdelijk blind is (uit keuze), verder nog een vreemde buurvrouw, een vreemde moeder, én een eekhoorn, die over superkrachten blijkt te bezitten, en... gedichten schrijft. Zie daar maar eens een boek van te maken. Maar DiCamillo heeft er wel ervaring mee en houdt de gekte in dit boek in balans. Het is een onalledaagse kinderroman geworden, voor behoorlijk belezen kinderen, met geslaagde striptekeningen die werkelijk verluchtigen. En het geheel is flink upbeat - ook fijn.


Dit boek werd vertaald door Harry Pallemans. 

KUNST MET TAART - Thé Tjong-Khing (Lannoo), VAN WIE IS DIE HOED? - Joukje Akveld & Thé Tjong-Khing (Gottmer), VOS EN HAAS, DE WIND VALT AAN - Sylvia Vanden Heede & Thé Tjong-Khing (Lannoo)

Weten wij - die allemaal samen de Nederlandse en Vlaamse kinderliteratuur omarmen - wel hoe rijk we zijn met Thé Tjong-Khing? En met het feit dat er nog steeds meerdere boeken per jaar van hem verschijnen? In een nieuwe reeks voor de allerkleinsten van Joukje Akveld maakte hij het eerste deel: VAN WIE IS DIE HOED? Een eenvoudig, sterk vraag- en antwoordspel, met prachtige kostuums en hoofddeksels, rijk materiaal voor de allerkleinsten. En dan de aanhoudend prachtige reeks boeken over VOS EN HAAS. In de serie dunnere leesboekjes ('ik lees als uil', 'ik lees als vos' et cetera) verscheen een kleinood,  DE WIND VALT AAN, waarin Sylvia Vanden Heede een mooi rond verhaal vertelt over een nachtelijke storm, en waarin illustraties om van te smullen staan, zoals een 'vervolgverhaal in tekeningen' van de omverwaaiende Uil.

Maar zijn meest recente kunststuk is KUNST MET TAART. In dit opnieuw woordenloze, grote zoek- en kijkboek droomt Mevrouw Hond, die schildert, na het lezen van allerlei kunstboeken, van een kunstroof. In de navolgende droomplaten zien we hoe een hele stoet aan dieren achter de nare rover aanrent. In de stoet vinden heel wat zij-interacties plaats, maar natuurlijk wordt het kwaad gestraft.

Het meest verbluffende is de veelheid van stijlen: op elke plaat zien we een andere bekende achtergrond. Er zijn hommages aan vele beroemde schilderijen van vele beroemde schilders, en zo geeft Thé Tjong-Khing ons en passent kunstles. Maar dan op de plezantste manier. Een brede spread aan het eind met schildersnamen maakt het helemaal af.
Een grote gooi, opnieuw, naar een Gouden Penseel, lijkt me. Schitterend, en dus vragen we ons af: hoe zou de Nederlandse en Vlaamse kinderliteratuur eruit zien als Thé Tjong-Khing er niet was? Die zou er uitzien alsof ze haar hart miste.