IK WIL EEN HOND (EN HET MAAKT NIET UIT WELKE) - Kitty Crowther (De Eenhoorn) - ZWARTBESSIE - Annie M.G. Schmidt & Annemarie van Haeringen (Querido) - DIKKE VRIENDJES HEBBEN EEN PLAN - Ingrid & Dieter Schubert (Leopold)

Ik las drie prentenboeken van vier absolute grootmeesters en de hernieuwde kennismaking was weer heerlijk. 

In het nieuwe boek van Kitty Crowther (Astrid Lindgren Memorial Prize 2010) wil Millie ab-so-luut een hond. Haar moeder zegt tijdenlang nee, maar op een dag is het ja. En dan komt er een hond, die nog bijzonderder blijkt dan Millie had verwacht. De vertelstijl is, zoals we van Crowther gewend zijn, heerlijk los en monter, en de vertaling door Bart Moeyaert is smeuïg en smulbaar. Maar de tekeningen stelen natuurlijk de aandacht. De bladzijden vol honden zijn echt fantastisch: Crowther heeft alle vormen,  kleuren en snuituitdrukkingen gebruikt die ze kon verzamelen. Er zijn bladzijden in haar vertrouwde stijl, maar dit keer ook hele pagina's in zwartwit - op een oranje ondergrond! Ook Prins, het hondje dat ze uit het asiel kiest, is fluorescerend oranje. Crowther maakt altijd boeken waar je blij van wordt, maar van Ik wil een hond (en het maakt niet uit welke) word je superblij.  

56 pagina's, leeftijd: 5+. Koop dit boek bij je lokale boekhandel of bestel het hier.

In 2020 verscheen Dikke vriendjes durven alles van Ingrid & Dieter Schubert. Nu is er Dikke vriendjes hebben een plan, een lekker vervolg - zelfstandig te lezen. De cover heeft een warmblauwe achtergrond, waarop de twee vriendjes bovenin een wankel bouwwerk naar de lezer zitten te zwaaien. Na wat mislukte solo-bouwplannen bedenken de marmotjes in het boek inderdaad om samen een toren te bouwen. Heel stevig wordt die niet, maar aan het eind van het boek hebben de twee er wel een heerlijk buitenavontuur op zitten, en worden ze opgehaald door een van hun ouders. De platen gloeien weer fijn van de kleur, en elk meekijkend kind zal zich meteen in de gezichtsuitdrukkingen van de schavuitjes herkennen. En als het boek een tweede keer voorgelezen wordt valt de mooie rol voor het rode touw op, en die van het oranje balletje, de boerenzakdoek, het blauwe tasje, en... die van het roodborstje. Was het eerste deel al zo'n fijn woelend boek, het tweede evenaart het zonder moeite.

32 pagina's, leeftijd: 4+. Koop dit boek bij je lokale boekhandel of bestel het hier.

'Ze had al in geen eenentwintig dagen meer gekakeld. En zij deed nergens meer aan mee. En zij was uitgeschakeld.' Dat is, nog voor het verhaal op de helft is, de conclusie van Annie: kip Zwartbessie heeft een depressie. De herhaling in de tweede hierboven geciteerde zin vind ik uiterst grappig, en het hele lange gedicht roept op tot uit het hoofd leren en citeren op feestjes waar de sfeer even gedeprimeerd is geraakt als de kip uit dit boek. Maar omdat we het gedicht al kennen is deze versie van Zwartbessie vooral het boek waarin Annemarie van Haeringen blinkt. Naast de geciteerde zinnen uit de aanhef van dit stukje zien we de lamenterende Zwartbessie, met haar poten uitgestrekt voor zich op de grond, en verder... een eettafel met daaraan zes andere kippen. Een van hen - en dat is het detail dat deze tekening zijn brille geeft - houdt een vork in de lucht waaraan een wormpje geprikt zit. Elke pagina is een triomf in dit boek, of het nu de dodenprocessie van de kippen, tegen een blauwe achtergrond, is, of de grafrede uitsprekende haan (zie aan zijn houding hoe indrukwekkend hij zijn eigen toespraak vindt). Nooit geweten dat ik tekeningen van kippen aan de muur zou willen hebben, maar dit werk van Van Haeringen roept precies dát verlangen op.

32 pagina's, leeftijd: 6+. Koop dit boek bij je lokale boekhandel of bestel het hier.

KAMIEL DE KAMEEL - Pim Lammers & Suzan T'Hooft (De Eenhoorn)

Dit is het eerste prentenboek dat Pim Lammers en Suzan T'Hooft samen maakten, en je kunt zien dat ze er beiden veel plezier aan beleefden. Op het omslag stapt een tevreden kameel uit een trailer, en als we het boek openslaan zien we dat hij op weg is naar een nieuwe stal op een nieuwe woonplek. Wat zijn voorgeschiedenis is weten we niet, maar hij is in elk geval blij dat hij een nieuw thuis heeft. Hij gaat meteen aan de slag met inrichten: bloemen, groente, hooi, stoelen, een tapijtje, lampen. 

Net als de andere dieren op de boerderij kijkt de lezer toe: waarom doet hij dat? Maar dan komt er een warme uitnodiging aan iedereen: Kom je op mijn feestje, het lijkt me leuk je te leren kennen. Het boek gaat vervolgens over hoe de al lang gesettelde dieren leren wennen aan een nieuwe bewoner en aan nieuwe gewoontes. Daarmee pleit Kamiel de kameel op een heel natuurlijke manier voor het opschorten van je eerste oordeel en voor het voeren van een open blik. 

Net als in Lammers' eerdere prentenboeken Het lammetje dat een varken is en De boer en de dierenarts legt de schrijver die boodschap er nergens boterdik bovenop, maar tóónt hij simpelweg. Ook de tekeningen doen dat op een feestelijke manier. Het is een groot plezier om alle details te zoeken die Suzan T'Hooft aangebracht heeft. We kunnen de twee muisjes volgen die overal verstopt zijn, maar let ook eens op de foto's die Kamiel aan de wand van zijn nieuwe stal gehangen heeft: die laten wél iets van de voorgeschiedenis zien. Zo slim gedaan!

32 pagina's, leeftijd: 4+. Koop dit boek bij je lokale boekhandel, of bestel het hier.

WAAROM HET NOOIT BANANEN REGENT - Daniel Billiet, met tekeningen van Paul Verrept (De Eenhoorn)

De administratie: deze verzameling bevat drieënnegentig gedichten, samengesteld uit de zeventien eerdere dichtbundels van Daniel Billiet, aangevuld met veertien nieuwe gedichten. Paul Verrept maakte er nieuwe tekeningen bij, deed ook de prachtige vormgeving, en verder is het boek helder ingedeeld, met een inleidings- en een uitleidingsgedicht en daartussenin negen thematische afdelingen, met titels als 'Denkend aan de school' en 'Vriendjes en liefjes.' Samengevat: dit boek biedt een staalkaart van Billiets beste werk en is tevens een fantastische aanleiding om zijn poëzie al dan niet opnieuw te ontdekken.

De gedichten variëren enigszins in moeilijkheidsgraad, maar globaal kun je zeggen dat ze vanuit kinderen van een jaar of elf, twaalf geschreven zijn. Billiet grossiert in observaties van de bijzondere alledaagsheid. Dat valt al te zien aan de allereerste zinnen:

'In bed voor je jarig bent

wikkel je al met veel plezier

de dag van morgen uit papier.' 

Dat prachtige inleidingsgedicht, met de titel 'Jarig' benoemt precies hoe een kind zich voelt op de avond voor zijn of haar verjaardag, maar wikkelt dat gevoel in schitterpapier - want het gedicht eindigt zo:

'De slaap spant een strik

met sterren rond de doos van de nacht.

Je feest houdt voor jou de wacht.' 

Of het gevoel dat een ongedurig kind kan hebben als het steeds nog maar geen tijd is om naar huis te gaan (dit gedicht citeer ik hier in zijn geheel):

Het laatste uur

De juf plant vlinders

van krijt op het bord.

Die moeten wij verplanten

naar ons schrift.

 

Het is niet tof.

De zon is zoveel groter dan wij

en mag toch de hele dag buiten

spelen. Of hier binnen

vlinderen met lichtspotjes stof.

 

Het uur duurt uren.

Is de schoolbel de tel kwijt?

De vlinders uit mijn hand

groeien tot gieren.  

Prachtig. Dat subtiele rijmen (tof/lichtspotjes stof, schoolbel/tel), het spelen met het woord 'vlinders', de grimmige alliteratie in de laatste regel (groeien-gieren), een zin als 'het uur duurt uren', maar ook een helder zinnetje als 'Het is niet tof' tussendoor, dat als een helder punt ruimte geeft aan de metaforen om zich heen. Heel sterk! En zo is er veel meer glinsterends te vinden in deze verzamelbundel. Billiet is back.  

138 bladzijden. Koop dit boek in je lokale boekhandel, of bestel het hier (Vlaanderen) of hier (Nederland).

POKKO HEEFT EEN TROMMEL - Matthew Forsythe (De Eenhoorn)

Pokko heeft een trommel is zo'n prentenboek dat een stijl van tekenen etaleert die je nog niet kende, maar waar je meteen meer van wilt zien. De platen van Matthew Forsythe gloeien. In een bonte mix van zachtgeel en felgeel, zachtoranje en feloranje, zachtrood en felrood, van bruin en groen en nauwelijks blauw bloeit de boswereld op waarin hoofdpersoon Pokko en haar kikkerouders (in een paddenstoel) wonen. Pokko heeft een trommel gekregen en haar ouders worden gek van het lawaai. Pokko gaat daarop naar buiten en er ontstaat een dierenfanfare die zijn weerga niet kent.

De tekst is strak en grappig, en het verhaal volgt niet per se de gebaande prentenboekpaden. Mooie vondst dus, van uitgeverij De Eenhoorn. Maar - ik moet het nog een keer benadrukken - de tekeningen zijn de échte kracht van dit boek. Die prachtige patronen van de sprei op het bed van pa en ma kikker, of de oranje, expres vaag gehouden, achtergronden van het bos, of juist de platen waarop ingezoomd wordt en we alleen Pokko's gezichtje maar zien - of anders die schitterende volle plaat met het hele dierenorkest.
Het werk van Forsythe doet tegelijk klassiek als tijdloos aan, en het is te hopen dat zijn oudere boeken, zoals een prachtig werk over diepzeeleven, met tekst van Kate Messner, ook snel vertaald worden.

64 pagina's, leeftijd: 3+
Koop dit boek bij je lokale boekhandel, of bestel het hier.
Dit boek werd vertaald door Marita Vermeulen.

DE KOUDSTE WINTER - Tine Mortier & Alain Verster (De Eenhoorn)

Wie van het werk van Alain Verster houdt (en dat doe ik zéér) zal volledig smelten als zij of hij de prenten in De koudste winter bekijkt. In dit mooi uitgegeven boek met liggend formaat krijgen zijn paginagrote taferelen veel ruimte. We zien een melancholisch jongetje dat samen met een oude man (zijn opa, waarschijnlijk) ingesneeuwd raakt in een klein huis. Omdat in het verhaal steeds gesproken wordt van 'de jongen' en 'de oude man' - zonder hun namen te noemen - is het aan de tekenaar om de hoofdpersonen dichterbij te brengen. Verster koos voor een aandoenlijk jongetje, waardoor we toegang krijgen tot niet alleen zijn uiterlijk, maar ook zijn gevoelens. Dat begint al op het omslag, waar we de jongen van achter het raam naar buiten zien staren en gaat meteen verder op de eerste prent, waar we hem in zijn kamertje op bed zien zitten, maar waarop we ook zien dat hij van strips houdt, dat hij dinosaurusspeeltjes heeft en tekeningen van paarden heeft proberen te maken. Het ietwat dystopische verhaal, dat met zeer poëtische en uitnodigende taal geschreven is, waardoor de lezer zelf veel mag invullen, krijgt door Versters details (met veel aangename rood- en oranjetinten) een geruststellende warmte mee. Hadden we bijvoorbeeld het vrolijke roodborstje op de titelpagina, dat op drie prachtig versierde theekopjes balanceert, wel opgemerkt?
Dat roodborstje krijgt een belangrijke, bevrijdende functie in het verhaal, maar pas nadat we begrepen hebben dat de jongen flink gepest wordt, behoorlijk eenzaam is, dat er een hond overlijdt en dat de sneeuw zo hoog opgetast raakt dat die meer als een winterse aanval dan als een winterse bui wordt ervaren. Het rijke van dit boek zit 'm in het feit dat het verhaal zich niet meteen prijsgeeft, en dat Mortier schrijft voor de dromers. In combinatie met de passende, maar ook liefhebbende beelden van Verster levert dat een bijzonder boek op.

Bestel dit boek bij je lokale boekhandel, of hier. 

WAT IK MOOI VIND - Milja Praagman (De Eenhoorn)

Een jongetje krijgt op school in de kring de vraag: 'Wat vind jij mooi?' Zijn meester wil het graag weten, maar het jongetje moet eerst eens goed nadenken. Dat nadenken over wat hij mooi vindt wordt vervolgens in beeld gebracht: plaat na plaat beschouwen we de prachtigste pleziertjes van het jongetje en zijn dagelijkse omgeving.
Na haar al zeer indrukwekkende reeks prentenboeken van de laatste jaren (o.a. die met Pim Lammers) levert Milja Praagman ons ook hier weer scène na scène waarbij we onze ogen uit kunnen kijken. Ten eerste is daar het heerlijke kleurgebruik. De tinten zijn warm en diep, en altijd heel fijn gecombineerd. Dan zijn het haar mensfiguren: hoe heerlijk is het de klas van het jongetje te bekijken en te zien hoe Praagman elk individueel kind een eigen karaktertje meegegeven heeft. Ook de meester wil je mee naar huis nemen en vervolgens uitdelen aan alle schoolklassen. Tenslotte is het haar mise-en-page: het vloerkleed waaromheen de kinderen zitten te vertellen wordt uitgebreid met ware zonnestralen (zo'n bijzondere keuze, en het wérkt), de manier waarop ze mensen op het zebrapad toont, met al die menselijke rondingen op de strakke zwart-wit banen op de weg, en ook bijvoorbeeld een prachtige pagina met een uil: stralend wit vliegt hij in het pikkedonker, maar tegen zijn witte veren steken de levendigste groene grasjes af! Misschien zijn die beeldkeuzes voornamelijk intuïtief gemaakt door Praagman - wat een intuïtie dan! En misschien is het bewust - wat een durf dan!

HET GEHEIM VAN SINTERKLAAS - Bart Van Nuffelen & Tim Van Den Abeele (De Eenhoorn)

Zoals Droomopa (zie hieronder) gaat over een gestorven grootvader, is dat ook het centrale thema van een ander klein boekje: Het geheim van Sinterklaas, van Bart Van Nuffelen (tekst) en Tim Van Den Abeele (tekeningen). 
De vorm van dit boek is een mooie vondst: de kleine Rik schrijft brieven aan Sinterklaas, en Sinterklaas schrijft terug. Een briefnovelle dus, met als start de brief van Rik waarin hij schrijft dat hij geen cadeaus wil, helemaal niks.
De toon van de brieven is heel klaar en zelfs wat provocatief soms: 'PS: Rocco en Brima zeggen dat u niet bestaat.'  Uiteindelijk draait alles om het missen van opa, en om de geloofscrisis van Rik. Er zit veel in dit boek, zelfs al is de tekst kort en bondig.
De tekeningen van Tim Van Den Abeele zijn sterk: dat begint al op het omslag met de silhouetten van een weglopende opa en kleinzoon. Het hele boek is gevuld met in Sinterklaasrood gegoten filmische beelden van die twee: soms is Rik alleen, soms is hij in een herinneringsbeeld met zijn opa te zien. De tekst, en vooral ook de tekeningen maken dit tot een persoonlijk boekje dat raakt.

DE KLEINE KONING - Jan De Leeuw & Mattias De Leeuw (De Eenhoorn) - WAT DOEN WE MET TORIBIO - Isol (De Harmonie) - DE BOOMHUT VAN NIEL - Robbe De Vos & Charlotte Severeyns (De Eenhoorn)

Drie bijzondere prentenboeken:

in De kleine koning vertelt Jan De Leeuw een sprookje in sprankelende taal. De kleine koning ziet een ster die groter is dan alle andere en de weg lijkt te wijzen naar een Grote Koning, dus gaat het koninkje op pad, met geschenken. Die geschenken geeft hij onderweg aan passanten die het nodig hebben, en daarna is de ontknoping van het boek zowel vol met wonder alsook wensvervullend. Er wordt gerefereerd aan het geboorteverhaal van Jezus, maar De Leeuw is eigenzinnig, waardoor dit verhaal een mooie, fijn-mysterieuze toets krijgt. De tekeningen van Mattias De Leeuw (geen familie) zijn zwierig als altijd, maar nu ook ingetogen, althans: qua kleurgebruik. In brede platen, die vaak over de grens van de spreads heen lopen schildert hij dit sprookje helemaal open voor de lezer en de kijker.

Ik ben fan van de Argentijnse Isol. Ook haar laatste in het Nederlands vertaalde prentenboek Wat doen we met Toribio vind ik weer fijn. Het is misschien wat minder absurd dan sommige van haar andere boeken (hoewel...) - de besprekingen daarvan lees je overigens hier - maar het is heerlijk om Isols humor en ook haar beeldtaal weer terug te zien. Toribio is een peuter die het zijn ouders niet makkelijk maakt: hij heeft veel te veel energie, en zijn vader en moeder zijn dus doodmoe. Ze raadplegen een dame die met toverachtige middelen hun Toribio in een rustig schepseltje verandert. En dan... (zie het boek voor de toch eigenlijk wel best absurde afloop). Op naar nog weer méér Isol!

In De boomhut van Niel hanteert Robbe De Vos een geheimzinnig taalpalet. Het gaat dan ook over wat een bedroefd jongetje kan doen als het veel te stil wordt, omdat hij zijn opa mist: een geheime boomhut bezoeken, waar die opa dan toch terug te vinden is. De tekeningen van Charlotte Severeyns zijn al net zo tevoorschijn gedroomd als de tekst en als de geheime boomhut zelf. Het levert een sterk sferisch, tastend prentenboek op, met een paar spreads die net zo mooi zijn als het aantrekkelijke omslag.

BETTIE & HARRIE IN 13 ONGELUKJES - Anna Vercammen & Sabien Clement (De Eenhoorn)

Er zijn natuurlijk veel meer broer-zus-duo's in kinderliteratuurland, maar zo onverbloemd als Bettie (de oudste) en Harrie (haar kleine broertje) zien we niet vaak. Schrijfster Anna Vercammen dook honderd procent in haar vrolijke hoofdpersonen en schuwt niks. Dus: zowel snot als scheetjes als genitaliën komen langs, precies zoals dat ook voor jonge kinderen allemaal nog niet beladen is. Vooral Bettie is onbevreesd en dus monden de verhalen regelmatig uit in gebuitel en valpartijen. Met dit montere en bij vlagen heel geestige boek maakt Vercammen nieuwsgierig naar meer verhalen van haar hand. Sabien Clements tekeningen buitelen blij mee!
 

KLEINE NACHTVERHALEN - Kitty Crowther (De Eenhoorn)

Een nieuw boek van Kitty Crowther is altijd een juichwaardig iets. Maar nu krijgen we maar liefst drie verhalen in één: Kleine Beer vraagt elke avond om dezelfde drie slaapverhaaltjes, en Mama Beer vertelt die met plezier. Het is een warm ritueel waar we getuige van zijn en de beerfiguurtjes zijn prachtig. Maar de drie slaapverhalen zijn nog mooier. Ze zijn grappig en geruststellend, maar ook fijn geheimzinnig - omdat ze in de nacht spelen en over het wonderbaarlijke fenomeen van de slaap gaan. Het zinnetje: 'Kies een ster, die brengt je naar morgen' is bijvoorbeeld zo mooi. Bezwerend ook, bijna. Ik ben heel enthousiast over dit boek, ook vanwege de tekeningen natuurlijk - die op zich ook net weer een tikje anders zijn, omdat de sterkste kleur een bijna fluo-roze is. Enfin: heel mooi boek dus, met kenmerken van een bedtijdklassieker.

Dit boek werd vertaald door Siska Goeminne.

HEKSENFEE - Brigitte Minne & Carll Cneut (De Eenhoorn)

Een meisje dat een feetje is, wil eigenlijk een meisje zijn dat een heksje is. Dat vindt haar moeder niet zo fijn, maar het feetje ontsnapt en verkeert een tijdje bij de heksen. En wordt zo een heksenfee. Dit boek verscheen vele jaren geleden en was een mooie samenwerking tussen schrijfster Brigitte Minne en tekenaar Carll Cneut. Maar nu is er een nieuwe Heksenfee. De tekst is wat bewerkt, en de tekeningen zijn helemaal nieuw. En dus fonkelt het boek op een heel andere manier. In warm rood en roze tekent Carll het verlangen van het fee-meisje. Maar ook de gesprekken die er óver haar en tegen haar worden gevoerd. Delibererende hoofden en handen zien we, maar ook, in het begin van het boek, een prachtige plaat waarop een hele groep feeënmeisjes voor een speelgoedwinkel staat - wat een schitterende vlakverdeling en wat een prachtig palet. Verderop in het boek komen daar grote bostaferelen bij. En hoewel die grijs en duister zijn, stelt Cneut ons gerust: aan het eind van het boek bloeit er een schitterend bloementapijt onder.
Wat een heerlijk-uitbundige remake!

MINI EN DE VERRASSING VOOR OMA (De Eenhoorn) - MAMA MEDUSA (De Eenhoorn) - JAN TOOROP, HET LIED VAN DE TIJD (Leopold/Gemeentemuseum Den Haag) - alles door Kitty Crowther

Ik kan het iedereen van harte aanbevelen: een tijdje in het heerlijke gezelschap van Kitty Crowthers tekeningen doorbrengen, via het (her)bekijken van haar drie laatste in het Nederlands vertaalde prentenboeken. Sinds ze in 2010 de Astrid Lindrgen Memorial Award kreeg is ze op volle kracht doorgegaan met het maken van uitzonderlijke verhalen en deze drie nieuwe zijn allemaal recht in de roos.

JAN TOOROP, HET LIED VAN DE TIJD is een deel in de onvolprezen kunstprentenboekenreeks van Leopold en het Haags Gemeentemuseum. Het bevat slechts twee pagina's tekst. Eén waarop Crowther vertelt over Jan Toorops afkomst (Indië) en zijn reis naar Nederland, en één waarop zijn motto terugkomt: Een tekening is als een horizon, of een gezicht: er ligt altijd iets achter. De rest van het verhaal wordt in beelden verteld. Kitty Crowther laat heel mooi zien hoe Toorops eerste visuele imprints (twee prinsessen uit het wajangspel) een rol zijn gaan spelen in zijn kunst, en hoe hij zijn overtuigingen daarna weer doorgaf aan zijn dochter Charley. Crowthers golvende lijnen en Toorops indringende gezichten gaan een prachtige verbinding aan.

MAMA MEDUSA verscheen in 2015 en gaat over de langharige jonge vrouw Medusa die een mooi meisje baart. Ook dit is een feestboek, omdat er zoveel uitbundigs te zien is. De lange goudkleurige haren van Medusa waaieren uit, omspannen het baby'tje en kunnen zelfs verschijnen in de vorm van een paardje of een heel ABC! Prachtig zijn ook de voor Kitty Crowthers werk typerende veelkleurige groepen mensen of kinderen, en de kleine plantjes, polletjes, schelpjes en hun levende bewoners.

Die laatste spelen een hoofdrol in de laatste Mini: MINI EN DE VERRASSING VOOR OMA, zojuist verschenen. Mini en haar vader Poka kenden we al, maar als Mini een prachtige schelp vindt en die mee naar huis neemt om aan oma te geven, blijkt het de hoed van Berkarte, een bernardkreeft, te zijn. Die graag een kaartspel wil doen met Mini. Maar intussen zoeken zijn zes vrienden hem...
Het verhaal is grappig en origineel en fijn-absurd (maar niet té). En de tekeningen zijn weer vol van kleur, sfeer en warmte.
En dus zijn MINI, MEDUSA en TOOROP weer drie heerlijke voortgezette kennismakingen met deze grootmeesteres. Met tekeningen waar altijd iets achter ligt.

JIJ TUSSEN VELE ANDEREN - Merel Eyckerman & Siska Goeminne (De Eenhoorn)

Op de cover staat een jongetje dat op zijn buik een aantal genummerde stippen tot een tekening verbindt - en dat is een mooie metafoor voor opgroeien: we maken een stippenpatroon af totdat we een idee hebben van hoe we onszelf kunnen uittekenen. De tekst van JIJ TUSSEN VELE ANDEREN is geen verhaal, Siska Goeminne schreef een licht-filosofische tekst die aangeeft dat er weliswaar vele, vele mensen om je heen zijn, maar dat jij altijd uniek zult blijven.
Mooi, maar dit boek is vooral het boek van Merel Eyckerman. Op elke bladzijde verbaas je je weer over haar fijnzinnige kracht. Blader het door en zie hoe knap ze is in het opbouwen van de pagina's. De kijklijnen zijn nu weer dwarrelend over de pagina, dan weer cirkelend om een centraal gegeven, dan vooral verstrooid, als in een zoekplaat. En dan die prachtige kleurvoering: in zacht palet maakt ze een bont geheel dat evenwel nooit de voorstelling overvleugelt. Er zijn heel wat mensfiguurtjes waar je een klein schilderijtje van zou willen hebben: van de prachtige Afrikaanse moeder met haar baby op de rug tot vooral de jongen die met zijn Stromae-kleren zijn sokken ophijst. Naast een passage over geluk versus depressie tekent Eyckerman een gebogen man die een zwarte wolk op zijn rug meetorst, maar de bovenkant van de wolk kleurt roze, en daar ligt een dame in bloemetjespak van het vervoerd worden te genieten. Eyckerman heeft van JIJ TUSSEN VELE ANDEREN een verrukkelijk prentenboek gemaakt.

DE JONGEN, DE NEUSHOORNVOGEL, DE OLIFANT, DE TIJGER EN HET MEISJE - Peter Verhelst & Carll Cneut (De Eenhoorn)

Peter Verhelst schreef een verhaal dat zich diep in het groene Zuid-Afrika afspeelt - en het begint geheimzinnig. In zeer zintuiglijke taal draagt hij ons als lezer in het hoofd van de jongen die de hoofdpersoon is mee, bedekt door klei, een hut binnen, waar de jongen zal moeten verblijven en de zaken leren die een jongen moet leren voor hij een man is. Hij zal ook zijn twee totemdieren moeten benoemen en de dieren die de jongen kiest zijn de neushoornvogel en de tijger. De een moet hij temmen, de ander moet hij doden. Dat gebeurt, maar de jongen krijgt in de tussentijd met dood en verstoting te maken. Maar ook met familie en de bescherming van zijn zusje - die de vertelling in het tweede deel van dit boek heel mooi overneemt. Het is een vervoerend verhaal geworden, en daar dragen de platen van Carll Cneut aan bij. Van zijn oerwoud gaat ondoordringbaarheid uit, en je kunt de zware natuurgeuren bijna ruiken, zo zintuiglijk zijn ook zijn prenten. Op het eind, als de jongen de ultieme confrontatie aan moet gaan, confronteert Cneut ons evenzeer - met een korte reeks overweldigende platen.
Een sterk geheel, dit leeftijdloze boek, met mooie vormgeving van Dries Desseyn.
   

VOS & GOUDVIS - Nils Pieters (De Eenhoorn)

Na prentenboeken met tekst van Jonas Boets en Brigitte Minne en na DRAAK, een prentenboek met eigen tekst, komt Nils Pieters nu met zijn beste boek: VOS & GOUDVIS. Opnieuw schreef hij zelf de tekst, maar het bijzondere is dat die heel spaarzaam is, en precies aangeeft waar het in dit verhaal om gaat: een laatste mooie reis van twee vrienden. Die vrienden zijn Vos en Goudvis. Vos neemt Vis mee langs vrijwel alle delen van de wereld. Die woordloze platen zijn minder uitbundig dan Pieters' vorige werk, maar in hun geconcentreerdheid doen ze juist gevarieerder aan. Soms zijn ze donker, soms zijn ze vrolijk, soms ligt de nadruk op het landschap, soms juist op de twee vrienden. En aan het eind van het boek volgt een ontroerend einde. Fijne ontwikkeling, deze VOS & GOUDVIS!
 

IK ZIE JOU, ZIE JIJ MIJ? - Siska Goeminne & Alain Verster (De Eenhoorn)

Een man, die net uitvoerig zijn tanden heeft gepoetst. Een eenzame vis in een kom. Een oude, wat dommelende dame op een bankje in het park. Een hondje. Een jongen. Een kind in de bak van een bakfiets. Een nog onbekende mevrouw. Ziedaar de personages in het hoogst intrigerende IK ZIE JOU, ZIE JIJ MIJ? Dit is een van de meest bijzondere boeken die er dit jaar verschenen zijn. Siska Goeminne schreef een mooie, ritmische tekst, die je het liefst hardop wilt lezen. Het boek bundelt geheimzinnigheid en zomernamiddagsfeer tot een heel spannend geheel. Elk van de personages in dit boek doet iets rondom een pleintje. Op elke bladzijde gaat het 'verhaal' van een van hen verder, maar we komen steeds terug bij Alain Versters pleintje. De tekeningen zijn een wonder van schoonheid. Van kleur, van compositie. Er zijn ongelooflijk veel details, er is een beetje absurdisme, maar niet teveel, er zijn grappen en grapjes - en dat alles met Alains bijzondere technieken, zeer arbeidsintensief, tevoorschijn getoverd. Maar juist dat arbeidsintensieve levert een diepte op, die ervoor zorgt dat dit boek een mijmering in beeld wordt, een herinnering aan gelukkige dagen. Heel mooi is ook de tekstafsluiter, waarin de focus van de mensen en dieren op het pleintje verlegd wordt naar ons, naar de lezers. 'Waar ben jij?' vraagt het boek, en echt, je gaat terugbladeren naar de vele figuurtjes op de rijke pleinprenten - misschien heeft Alain jou stiekem toch al ergens neergezet! De vormgeving (van Leen Depooter) is sterk, die geeft het verhaal en het beeld alle ruimte om zich te ontplooien in het juiste tempo. En zo vertrekt de droom. Want ja, dit boek droomt zich bij je naar binnen en gaat daarna niet meer weg.

EEN AFSPRAAKJE IN HET BOS - Sylvia Vanden Heede & Benjamin Leroy (Lannoo) - ZO GROOT ALS PAPA - Bettie Elias & Frow Steeman (De Eenhoorn)

Beeld uit Vlaanderen - vaker wél dan niet de moeite waard. In EEN AFSPRAAKJE IN HET BOS wordt dat op exuberante wijze bewezen door Benjamin Leroy. Omdat het boek in samenwerking met het Agentschap voor Natuur en Bos is opgezet was Leroy dit keer iets meer aan de werkelijkheid gebonden, maar ook dat is geen probleem voor hem. De ijsvogels en kramvogels, de kamsalamanders en het vliegend hert: ze twinkelen van de pagina's. Een heel fijn kijk- en herontdekboek, dit EEN AFSPRAAKJE IN HET BOS.

In ZO GROOT ALS PAPA draait het om de rivaliteit tussen een broer en een zus, beiden stellen zich de toekomst voor en wel 'als ze zo groot zijn als papa'. In haar robuuste, bedrieglijk-naïeve stijl toont Frow Steeman ons die tijdsdromen. Soms volledig geschilderd, soms met contourlijnen in één kleur, maar altijd raken ze de essentie.

HIER WAAKT OMA - Stefan Boonen/Melvin (De Eenhoorn) - DE JONGEN DIE STEEDS VIEL - Thea Dubelaar (De Eenhoorn)

Twee nieuwe leesboeken van uitgeverij De Eenhoorn, die om verschillende redenen bij kinderen in de smaak zullen vallen. DE JONGEN DIE STEEDS VIEL gaat over Timtom, die op een dag zijn eigen naam stom vindt, en hem verandert in Daan. Maar zodra hij dat doet lijkt hij wel twee jongens, een aardige (Timtom) en een stoere (Daan). De een helpt de ander, dat wel, maar aan het eind van het verhaal moet hij toch een keuze maken. Fijn om te lezen, dit nieuwe goed ingevoelde leesboek van Thea Dubelaar. De tekeningen in dit boek zijn van Aimée de Jongh.


HIER WAAKT OMA is wat je een kinder-beeld-novelle zou kunnen noemen. Wat er vooral afstraalt is pret. Boonen schreef over een groepje van 10 kinderen dat met oma uit logeren gaat. Ze trekken naar een geheimzinnig huis in het bos en beleven er avonturen die ze na afloop niet per se met hun ouders hoeven te delen. Het is een hilarisch geheel en dat komt vooral door de heerlijke tekeningen van Melvin. Hij speelt de hoofdrol in dit boek: op elke bladzijde is van alles te ontdekken, er is overal lol, en Boonen en Melvin hebben duidelijk uitstekend samengewerkt - ook trouwens met vormgever Dries Desseyn.  

DE GOUDEN KOOI - Carll Cneut & Anna Castagnoli (De Eenhoorn)

We hebben er een tijdje op moeten wachten, maar er is gelukkig weer een nieuwe Carll Cneut - en het is er een met grandeur en durf en kracht. In een werkelijk schitterende uitgave (grote pagina's, linnen band, prachtig papier, een heerlijke vormgeving van Leen Depooter en Carll Cneut en een druk waarbij de kleur bijna loskomt van de pagina's) vertelt Cneut het verhaal van de prinses die op zoek is naar de meest bijzondere vogels. In een perfect evenwicht tussen volle bladzijden (de wereld van de vogels) en eenzame taferelen (de wereld van de prinses) wordt duidelijk dat de tekenaar hier een wereld neerzet die slechts even tot rust is gekomen op de bladzijden die je in je hand hebt, maar die ook buiten het boek moet bestaan - al hebben we Carll Cneut nodig om ons een venster voor te houden waardoor we die wereld kunnen zien. Een groots boek.

DE GOUDEN KOOI werd vertaald door Saskia De Coster.

DE JACHT OP DE SABELTANDTIJGER - Pieter van Oudheusden/Benjamin Leroy - ZELDA DE PIRAAT - Pieter van Oudheusden/Merel Eyckerman (De Eenhoorn)

Uitgeverij De Eenhoorn eert de onlangs overleden Rotterdamse schrijver Pieter van Oudheusden met twee blinkende prentenboeken. Van Oudheusden schreef over de oertijd (DE JACHT OP DE SABELTANDTIJGER) en over piraten (ZELDA DE PIRAAT) en in beide gevallen is de tekst gevat en voorzien van een vrolijke plot. Bij ZELDA schiet je op de laatste pagina zelfs flink in de lach.
Bij de beide boeken is heel feestelijk beeld. Merel Eyckerman tekende een heerlijke bende piraten - en, verderop in het boek, een heerlijke bende piratenmoeders. Ze zijn zo divers als hun namen aangeven en de enscenering en het kleurgebruik maken het boek tot een uitschieter. Datzelfde geldt voor wat Benjamin Leroy deed in de DE JACHT OP DE SABELTANDTIJGER. Hij houdt het precieze midden tussen karikaturaal en verhalend, zijn opgejaagde dieren zijn hilarisch, en ook hier een vrolijke bende: die van de oerstam, waaruit Olun extra wordt belicht. Hij wordt namelijk de eerste rotstekenaar, en ook die rotstekeningen zijn prachtig. Twee heel fijne boeken, met goede teksten van een betreurd schrijver, die door twee van de beste tekenaars in vrolijk zonlicht worden gezet.