HELE VERHALEN VOOR EEN HALVE SOLDAAT - Benny Lindelauf, met tekeningen van Ludwig Volbeda (Querido)

Vijf jaar hebben we moeten wachten, maar nu is de opvolger van Hoe Tortot zijn vissenhart verloor er dan eindelijk: Hele verhalen voor een halve soldaat. Dit nieuwe boek vertelt wat er vóór de gebeurtenissen uit Tortot plaatsvond. In dat boek leerden we het twaalfjarig ('halve') soldaatje kennen dat het hart van een door oorlog verstokte veldkok open wist te wrikken. Dit nieuwe boek vertelt over de vijf oudere broers van dat jonge soldaatje, die een voor een opgeroepen worden om de oorlog in te gaan. Ze komen langs een grenspost, waar ze de eenzame wachter niets aan te bieden hebben, behalve dan elk een verhaal. We lezen de afzonderlijke verhalen van de broers, maar ook, uiteindelijk, dat van de wacht zelf.

Daarmee is Hele verhalen voor een halve soldaat een epos dat aanhaakt bij klassieke boeken als Verhalen uit 1001 nacht en Paul Biegels Het sleutelkruid, waarin verhalen iets moeten tegenhouden of juist bespoedigen. Ik moest ook denken aan Biegels Laatste verhalen van de eeuw, wat een meer reguliere verhalenbundel is, maar wel, net als Lindelaufs boek, het idee oproept dat deze auteurs (in dit geval: Biegel en Lindelauf) hele werelden in hun achterhoofd ter beschikking hebben en dat daaruit vertellingen opschieten die als wáár aandoen, als oud en waar. 

Deze nieuwe Lindelauf is in elk geval weer overrompelend en overtuigend. Wat er ook aangenaam aan is, althans, dat vind ik, is dat het een boek is dat een beetje opengekrabd moet worden. Ik bedoel: het is geen Disney. De beelden roepen een verre werkelijkheid op, die zich langzaam openvouwt voor het gezicht van de lezer. De beloning is groot, en het is lastig aan te wijzen welke verhalen favoriet zijn (al heb ik wel zeer genoten van het verhaal van het marionettenmeisje en dat van de jongen en de witte wolf).

De beelden van Ludwig Volbeda bekleden het boek met krachtige vergezichten. Door Volbeda waait er op elke bladzijde zand door de tekst, vermoed je overal bekrabbelde envelopjes aan te treffen en kun je zomaar van een wolvenmasker schrikken. De prachtige woestijnspreads roepen zelfs geluid op: je hoort het huuuuuu van een avondlijke storm. Op andere brede platen knijp je je ogen toe om in het diffuse Ludwiglicht een eenzame wandelaar te ontwaren. 

Dat alles, tekst en beeld, geplaatst in de sterke vormgeving van Herman Houbrechts, werkt mee aan opnieuw een zintuiglijke, authentieke leeservaring. En dat is wat we willen van een boek. 

280 bladzijden, leeftijd: 12+, koop dit boek bij je lokale boekhandel, of bestel het hier. 

   

ALS DE STERREN ZINGEN - Tonke Dragt (Leopold)

Och, wat was het mooi om Tonke Dragt laatst op televisie te zien, geïnterviewd door de bewonderaar die haar grote roman De brief voor de koning zijn hele leven bij zich heeft gedragen en diezelfde bewondering op zijn zoon heeft overgebracht: Matthijs van Nieuwkerk.
Nog mooier was het om de mannen van de Grote Vriendelijke Podcast uitgebreid met haar te horen praten in het eerste en tweede deel van hun podcast.
Bovendien heeft de gevierde Engelse vertaling door Laura Watkinson van De brief geleid tot een Netflix-verfilming, die, hoewel de inhoud van de serie danig losgeweekt is van het boek van Dragt, toch ongetwijfeld weer zal leiden tot nog meer lezers, wereldwijd, van The letter for the king (onder de link: Dragts interview met The Guardian).

Aangespoord door die hartverwarmende nieuwe aandacht voor het werk van Tonke Dragt las ik deze dagen het meer dan vierhonderd pagina's tellende boek dat ik nog niet van haar kende: een verzamelbundel met verhalen die in 2017 prachtig (full-colour, dubbel leeslint) uitgegeven is door Leopold, de uitgeverij die ze altijd trouw is gebleven.
Onder de titel Als de sterren zingen lezen we een schitterende staalkaart van alles waar Tonke Dragt interesse voor heeft. Het boek telt vijf afdelingen. We gaan via sprookjes en vertellingen (1), sagen, mysteries en avontuur (2), via raadselverhalen (3), toekomstverhalen & sciencefiction (4) naar nachtverhalen (5). Het mooie is: dat hoeven helemaal geen favoriete genres van je te zijn, want wat al die verhalen, in allerlei verschillende decennia geschreven, bij elkaar houdt is die prachtige Dragt-verteltoon. Ze neemt je vanaf de eerste regels mee. Er is niets verouderd, niets is langdradig of belegen, sterker: ze schrijft in een handomdraai. In een paar snelle schetsen zet ze haar decor neer en plaatst ze haar hoofdpersonages helder voor de ogen van de lezer.

Misschien wel het mooiste aspect aan de bundel zijn de toelichtingen die ze bij veel verhalen schrijft. Dan is de bladzijde opeens romig geel en staat er 'Tonke Dragt vertelt...' bovenaan en onderaan de handtekening van de schrijfster, met ertussenin een stukje over wanneer en waarom ze dit verhaal schreef. Naast een vaak betoverende bundel (met heel wat niet eerder gepubliceerde verhalen!) krijgen we met Als de sterren zingen ook een inkijk in Dragts schrijfgeschiedenis. Daarmee is dit boek niet alleen een viering van haar werk, maar vooral ook een viering van het lezen van haar werk. Ideaal voor deze quarantaine-weken - en alle andere.

426 pagina's, leeftijd: 10+, soms iets jonger, maar eigenlijk: alle leeftijden
Bestel dit boek bij je lokale boekhandel, of hier.